mrt
07

 

San Diego 5 en 6 maart 2012

Er was even een pauze in de berichtgeving omdat de internetverbinding in ons hotel erg slecht was. Dit was helemaal vervelend, omdat de skypeverbinding met thuis ook slecht werkte en ik de verjaardag van mijn zoon Jasper slechts heel kort kon ‘bijwonen’. Grmbl. Maar goed, vandaag vliegen we naar San Francisco en gebruik ik de vlucht van anderhalf uur om jullie te berichten over onze ervaringen in San Diego en hopelijk heeft ons hotel daar een betere verbinding. Ik voeg ook wat foto’s toe aan mijn vorige reisverhaal over mijn reisgenoten. Altijd leuk om wat gezichten te zien!

Het programma in San Diego zat overvol, maar was van begin tot eind ontzettend interessant, omdat we echt een kijkje kregen in de praktijk van hulp aan slachtoffers van huiselijk geweld. Ik wijd er meteen maar twee reisverhalen (dus zie ook de hierop volgende!)

De Alliantie van Family Justice Centers is de organisatie die in 2006 is opgericht om het Family Justice Center model van San Diego (waarover later meer) over heel de VS en de wereld uit te rollen, omdat er wereldwijd veel belangstelling voor is. Ze geven voorlichting, adviseren in trajecten en bieden trainingen. We kregen een mooie presentatie met de highlights van de ontwikkeling van het Family Justice Center in San Diego: een plek waar alle hulp die slachtoffers van huiselijk geweld nodig hebben verzameld is in één gebouw. Een ‘ one-stop-shop’ met politie, justitie, artsen, maatschappelijk werk, therapeuten, kinderwerk, juridische hulp, schuldhulp, sollicitatietraining, ondersteuning in het vinden van een huis of een baan. Ontstaan nadat in kaart gebracht was welke hulp een slachtoffer van huiselijk geweld nodig heeft en men tot eigen schrik tot de conclusie kwam dat je iemand in crisis niet kunt vragen zelf een weg te vinden in deze doolhof aan voorzieningen. Daarom: alle hulp onder een dak. In de loop der tijd zijn op diverse plekken in de VS en in de wereld verschillende varianten ontstaan – het is afhankelijk van de regionale situatie wie een Family Justice Center leidt en welke samenwerkingspartners/diensten in het gebouw vertegenwoordigd zijn. 

In de middag bezochten we het Family Justice Center zelf, prachtig centraal gelezen. Een plek waar de sfeer zo ‘ welkom’ mogelijk is gemaakt (maar tot mijn verbazing je buiten op het gebouw niet kunt zien dat het daar zit – ik moet nog navragen waarom dat is). We kregen een rondleiding door het gebouw, langs allerlei disciplines die ons kort iets vertelden over hun werk. Het is een verzamelgebouw van 27 verschillende hulpdiensten. Het was echt indrukwekkend en inspirerend. Er is therapeutische hulp voor slachtoffers (40 sessies! Gefinancierd uit het slachtofferfonds van justitie) en voor kinderen. Toch waren er – natuurlijk – ook zaken die mijn soms kritische geest prikkelden. Zo is iedere hulpdienst zelf verantwoordelijk voor het verwerven van geld om hun werk te doen. Als dat niet lukt (en het is hier niet vanzelfsprekend dat de overheid financiert – feitelijk is de enige zekere bijdrage van de overheid de financiering van het gebouw en de inzet van de politie), dan is dat het einde van die dienst. En dat komt regelmatig voor. Ook staat het model van San Diego onder leiding van de politie. Dit betekent in de praktijk dat de diensten van de Family Justice Center alleen beschikbaar zijn voor slachtoffers die bereid zijn om aangifte te doen of minimaal een melding te maken (uiteindelijk leidend tot een aangifte). In California is de politie bij wet verplicht om iedere melding te onderzoeken en te vervolgen. Slachtoffers die dat niet willen, worden verwezen naar hulp elders. Dit is ook de reden dat plegers van huiselijk geweld niet terecht kunnen in het Family Justice Center voor hulp: feitelijk is het verhaal van een pleger al voldoende om hem (of haar) te arresteren. Vrijwillige hulp voor plegers en gezinsgerichte hulp is niet beschikbaar.

Maar goed, dan toch een overzicht van de imposante resultaten sinds de start van het Family Justice Center: het aantal huiselijk geweld moorden is gedaald van 30 in 1985 tot  3  in 2011 (en ook in andere delen van het land is een hele sterke daling van het aantal moorden zichtbaar na opening van het family justice center). Het aantal geholpen vrouwen (soms mannen) is spectaculair gegroeid. Het aantal zaken dat echt naar de rechtbank moet (en niet eerder afgehandeld kan worden) is scherp gedaald, omdat bewijsvoering sneller rond is. Het komt ook minder vaak voor dat het slachtoffer geen aangifte wil doen. En natuurlijk zorgt de samenwerking ervoor dat alle organisaties hun werk veel beter en sneller op elkaar afstemmen. De lijnen zijn kort.

In Nederland wordt gedacht over de introductie van Family Justice Centers. Het is zeker een model dat de moeite waard is om te onderzoeken, het inspireerde mij in ieder geval en bracht mij op allerlei ideeen.

Het volgende bezoek was aan de rechtbank, waar we werden ontvangen door rechter July Myers. (helaas waren de foto’s van haar erg onscherp, vandaar alleen een plaatje van de rechtszaal waar we zaten, ook bijzonder. Op de gang allemaal banken waar mensen wachten op hun zitting, net Law and Order). Zij vertelde op zeer integere en genuanceerde wijze wat de mogelijkheden en onmogelijkheden zijn om een slachtoffer van huiselijk geweld te beschermen, welke instrumenten tot haar beschikking staan en hoe het strafrecht probeert samen te werken met jeugdrecht (kinderbeschermingsmaatregelen) en familierecht (echtscheidingen, voogdijregelingen). In het strafrecht wordt gewerkt met een jurysysteem, in de andere rechtsdisciplines oordeelt de rechter zelf. De zaken die de rechtbank bereiken zijn meestal de zaken waar de bewijsvoering rond is en de plegers snel schuld bekennen. Ze kunnen een straf opgelegd krijgen tussen de 6 maanden en 1 jaar, met het verplicht volgen van een huiselijk geweld programma voor plegers. Alleen bewezen fysieke mishandeling en stalking kan bestraft worden. Voor het grijze gebied van psychische en emotionele mishandeling, isolatie of opsluiting, zijn geen wetten beschikbaar, dus ook geen bescherming of veroordeling. Een slachtoffer moet verschijnen in de rechtzaak tegen de pleger. Als het slachtoffer zwijgt (niet durft) kan de rechter niets anders doen dan de pleger vrijpleiten. De pleger, die zichzelf moet verdedigen tegen de aanklacht van zijn (ex)partner, heeft bij wet recht op een advocaat. In zaken van huiselijk geweld is daarom besloten om ook het slachtoffer recht te geven op juridische ondersteuning/een advocaat. Ik weet eigenlijk zelf niet eens zo goed hoe dat in Nederland geregeld is, maar ik denk vergelijkbaar (ik moet m’n zusje die rechter is maar eens vragen!).

 (inmiddels ben ik aangeland in San Francisco en heb ik vanmiddag al uitgebreid door de stad gewandeld. Wat een stad, nog leuker en toegankelijker dan New York – en natuurlijk helpt de zon en de temperatuur, ca. 18 graden, ook!)  

 

mrt
05
Filed Under (Geen categorie) by on 05-03-2012

zaterdag/zondag 3 en 4 maart

Dit weekend heb ik vooral besteed aan: reizen – toch weer een dikke 6 uur vliegen van Washington naar San Diego, met een 2 uur tussenstop in Dallas, alwaar ik namens jullie allen de groeten heb gedaan aan JR en Sue Ellen. We kwamen  aan in een warm, zonnig en subtropisch San Diego waar we ondergebracht zijn in een enorm vakantie-oord met palmbomen en 3 verwarmde zwembaden.  Vandaag, zondag hadden we vrij en was er dus echt tijd om ‘vakantie’ te vieren, wat baantjes te trekken in het zwembad, een was te draaien, San Diego te verkennen en de eerste kadootjes voor thuis in te slaan.

Ik dacht: het wordt tijd dat jullie wat beter kennismaken met de groep waarmee ik reis. Ik ben van lieverlee erg op iedereen gesteld geraakt, al is er wel een klein 40+ clubje ontstaan (Henriette uit Kopenhagen,   Theodora uit Athene en mijzelve).

  

Eerst maar even onze reisbegeleiders (andere foto’s volgen later, de internetverbinding is erg zwak, ik word er steeds uitgegooid, en foto’s uploaden lukt even niet meer):

Cliff is een zanger/acteur en woont in New York, Manhattan, in een appartementenblok speciaal voor artiesten (gesubsidieerd door de State of New York). Hij heeft allerlei bijrollen gehad in allerlei films (ghostbusters) en televisieseries (Law and Order) en kan daar smakelijk over vertellen. Hij doet dit acteerwerk naast het begeleiden van ons soort groepen. Zo’n 10 jaar geleden maakte hij een Europese tour met de musical Evita, waar hij een ‘understudy’ was. Hij heeft een maand in Amsterdam gewoond bij een vriend in hartje centrum (and those where one of my happiest moments in life ever).

 Jen (Jennifer) werkt al langer bij de State Department, was eerst verantwoordelijk voor het organiseren van dit soort trips en nu begeleidt ze groepen. Ze is opgegroeid in Rhode Island (de kleinste staat van Amerika) en blijkt Nederlandse voorouders te hebben. Ze ziet er ook heel Nederlands uit, voor zover je dat kunt zeggen… Ze is heel punctueel, maar dat zijn alle Amerikanen: ze beginnen wanneer ze moeten beginnen en stoppen wanneer de tijd zegt dat ze moeten stoppen. Er is echt nooit uitloop!

Brikane is directeur van een vrouwenopvang/counsellingsservice voor slachtoffers van mensenhandel in Albanie. Ze heeft het wat uitgebreid naar huiselijk geweld, omdat daar geen aparte voorzieningen voor bestaan. Ze is een echte lobbyist, en dat is wel nodig ook, want wetgeving in Albanie is er nog nauwelijks. Ze werkt nauw samen met internationale organisaties/Verenigde Naties en de ambassades, om de druk op haar regering op te voeren. Haar organisatie wordt gefinancierd door fondsen uit Noorwegen, Zweden en Groot Brittannie, die ze jaarlijks moet verwerven. Met de nationale overheid heeft ze een moeizame relatie, omdat die de toegang tot haar centrum willen overnemen (willen bepalen wie ze mag helpen en wie niet). Ze krijgt van hen jaarlijks € 500,- (!) om slachtoffers van mensenhandel te helpen. Er is veel corruptie. Een deel van haar salaris gaat naar de boodschappen die nodig zijn om clienten te eten te geven. Ze is een kanjer.

Ana is met haar 25 jaar de jongste van ons gezelschap (waar ik overigens de oudste ben). Zij is juriste en werkt voor de Ombudsman in Georgie. Haar terrein is het bewaken van de mensenrechten voor kinderen, vrouwen en gehandicapten. Ze maakt zich vooral sterk voor gehandicapten die huiselijk geweld meemaken en nergens terecht kunnen. In Georgie is wel vrouwenopvang. De wet- en regelgeving is nog niet op orde: huiselijk geweld wordt behandeld binnen het civiele recht en niet binnen het strafrecht.

Christina is de -jonge- directeur van een vrouwenopvang en steunpunt voor slachtoffers van huiselijk geweld in Bukarest, geheel gefinancierd door donateurs en fondsen. Er werken 6 mensen (ter vergelijk: bij Blijf Groep werken bijna 300 mensen..). Ze is een enorm enthousiaste en gedreven vrouw, een vat vol ideeen. Ze is erg actief in campagnevoeren, trainen, lobbyen. Samenwerking met de politie is een groot probleem in Bukarest. Wetgeving is in ontwikkeling. Overheid en politiek zijn corrupt..

 Dusanna komt uit Slowakije. Ook zij leidt een klein steunpunt voor slachtoffers van huiselijk geweld en heeft onlangs een appartement gekocht waar ze enkele slachtoffers kan opvangen. Ook zij besteedt veel tijd aan lobbyen en campagne voeren. Haar werk wordt door fondsen gefinancierd, er bestaan geen overheidssubsidies specifiek voor deze groep. Vrouwen in Slowakije moeten een plek vinden in de maatschappelijke opvang, waar geen enkele begeleiding is. Het is ieder jaar weer onzeker of ze haar werk kan doorzetten. Net als in Roemenie is het moeilijk om samen te werken met de politie, maar ook met de overheden, die erg corrupt zijn. Ook in Slowakije is wetgeving in ontwikkeling. Ze werken wel met huisverboden (het Oostenrijkse model), maar er is geen geld om vervolgens de hulpverlening in een gezin op te starten, zoals in Nederland.. Dusanna is een leuke, strijdbare activiste.

Ekin is juriste en werkt bij de Turkse nationale overheid in Ankara, Ministerie van het gezin. Ze is 28 en enorm gedreven in het onderwerp. In Turkije is de wetgeving tegen huiselijk geweld in de meeste opzichten goed en beschermend voor vrouwen, feitelijk net zo ‘modern’ als in Nederland. Haar grote probleem is de implementatie: er is geen geld om alle ambities ook te vertalen in de praktijk. Ook het traditionele, patriarchale denken in samenleving en politiek zorgen voor weinig vooruitgang (ook op haar eigen departement). Ze is erg geinteresseerd in onze benadering van mannen/vrijwillige hulp. Turkije denkt verder aan het concept van de Family Justice Centres, die we in San Diego gaan bezoeken. Op mijn vraag of het niet lastig is om te werken in een heel traditionele omgeving antwoordt ze vastberaden: I’ll stay there till I retire! Vastberaden om de verandering te maken.

Theodora is directeur van een crisiscentrum voor slachtoffers van mensenhandel en huiselijk geweld in Griekenland, Athene, met 8 plaatsen en twee opvanghuizen met ieder 25 plaatsen. Het is het enige crisiscentrum in Griekenland. Er werken 18 mensen, waaronder psychologen en maatschappelijk werkers.. 70% van haar clienten hebben een buitenlandse nationaliteit, er zijn met name veel Albanese vrouwen zonder verblijfsstatus. Ze maken de eerste stappen in systeemgericht werken bij huiselijk geweld (contact met mannen). Omdat ze in dienst is van de Griekse staat, heeft ze onlangs een salarisverlaging gehad van 15%. Ik ben inmiddels erg op haar gesteld geraakt.

Dan hebben we nog Lilian, de stilste van de groep. Zij werkt op het Ministerie van Family Law in Moldavie en houdt zich bezig met wet- en regelgeving. Net als in Turkije is met name de implementatie en het gebrek aan geld een groot probleem. Er zijn opvanghuizen voor vrouwen in Moldavie, maar die worden allen gefinancierd door interenationale donors (VN Women, de Avon Foundation).

En dan de West/Noord-Europese delegatie:

Steinunn is onze 30-jarige blonde IJslandse vertegenwoordiger. Ze runt een klein steunpunt voor slachtoffers van mensenhandel in Reijkjavik (waar 150.000 mensen wonen) en heeft dat onlangs uitgebreid met opvang. Er werken 8 mensen en zoals ze zegt, er is nog veel te leren over hoe een opvang te managen (vooral praktisch). Ze is een activiste en lobbyiste. Gelukkig is wetgeving vrij goed in IJsland en heeft ze korte lijnen met politie en beleidsambtenaren. Haar Engels is perfect – ze heeft jaren gewerkt voor UN Women, onder andere in Japan.

Henriette komt uit Kopenhagen, Denemarken. Ze is hoofd van de afdeling Family Law, voorheen op het Ministerie van Justitie, nu het Ministerie van Sociale Zaken.. Ze houdt zich voornamelijk bezig met alle wet- en regelgeving rondom kindermishandeling. Een leuke, doortastende dame, die zich in dit gezelschap een beetje een vreemde eend in de bijt voelt, omdat ze de sector vrouwenopvang/huiselijk geweld niet echt goed kent. Ze zit meer in de jeugdzorg. De Deense wet- en regelgeving lijkt erg op de Nederlandse. Ze is érg van het gezinsgericht werken (met name vanwege het perspectief van de kinderen). Ik trek veel met haar op. 

Wij West-Europeanen ervaren het grote verschil in wet- en regelgeving, randvoorwaarden en financieringsmogelijkheden ten opzichte van de landen in Oost Europa.. Het verschil in ontwikkeling is echt 20 jaar. De huidige financiele crisis helpt niet. De enorme energie van deze jonge vrouwen wel. Ik heb echt enorm veel respect voor ze, hoe ze in zware omstandigheden dit werk doen..Nu maar hopen dat de onlangs opgestelde Europese conventie over de aanpak van huiselijk geweld hun regeringen gaat dwingen om huiselijk geweld echt aan te pakken en slachtoffers te ondersteunen..

 

 

Mijn locatie .

mrt
02
Filed Under (Geen categorie) by on 02-03-2012

Washington, vrijdag 2 maart

Voor ik begin wil ik iedereen die reacties achterlaat heel hartelijk bedanken. Het is erg leuk om jullie berichten te ontvangen en te weten dat dit weblog met plezier gelezen wordt, dat motiveert zeker! Als je niet via dit weblog wilt reageren maar via de mail, kan dat ook: ik lees zowel de e-mails van werk als privé (zonder ‘te werken’, wees gerust). NB: de kaart kreeg ik niet voor elkaar, ik bleef maar in Australie, dus ik heb ‘m maar weggehaald. Morgen vliegen we naar San Diego aan de westkust, waar het zomer is (27 graden).

Vandaag zijn wij als groep ontvangen door twee organisaties die zich bezig houden met het werven en ondersteunen van vrouwen die de politiek in willen.  Op federaal (nationaal) niveau is slechts 17% van de leden van Congres en de Senaat samen vrouw, tegenover dus 83% mannen.  Toevallig las ik net in de online Volkskrant van zaterdag (het doet me deugd dat ik deze nu eerder gelezen heb dan jullie, want hij moet in Nederland nog in de bus vallen…) dat er net een rapport is verschenen van de Interparlementaire Unie en UN-Women over vertegenwoording van vrouwen in het parlement. Nederland staat van de 188 onderzochte landen op de 8e plaats met 40,7% vrouwen. De Verenigde Staten staat op de 90e plaats, zo hoorde ik vandaag, met 17% vrouwen in Congres en Senaat samen. Rwanda, waar ik eerder over berichtte, staat bovenaan met 56% (waar de Volkskrant overigens de vreemde zin aan toevoegt dat dat komt omdat de mannen zijn uitgemoord tijdens de genocide). De organisatie Vital Voices ondersteunt in samenwerking met de ook eerdergenoemde Avon Foundation vrouwen wereldwijd (inclusief de VS) om de politiek in te gaan en op elk niveau, de organisatie National Womens’ Political Caucus (NWPC) doet dit alleen voor de VS op nationaal niveau.

De NWPC is onpartijdig en is op zoek naar vrouwen zowel voor de Republikeinen als voor de Democraten. Het gaat hen puur om het doel: ‘meer vrouwen’,  in de overtuiging dat vrouwen in de politiek  het nationale beleid meer vrouwvriendelijk en gezinsvriendelijk zullen maken. Bij doorvragen blijkt er toch wel een normatieve ondergrens: vrouwen van de Teaparty die vinden dat vrouwen weer achter het aanrecht moeten, worden niet ondersteund. De gescoute vrouwen worden getraind in politieke vaardigheden, fondsenwerving, het voeren van campagne en het omgaan met de media. Dit alles is niet iets wat de partijen zelf bieden, zo blijkt uit het antwoord op mijn vraag, want zowel de Democraten als de Republikeinen zijn alleen geinteresseerd in het behalen van zoveel mogelijk stemmen en als een man dat beter kan dan een vrouw, dan gaat de man voor.

We komen al snel in een vrij deprimerende discussie terecht: er zijn te weinig vrouwen die willen, en te weinig vrouwen die volhouden. Het politieke klimaat in Washington is die van een snoeiharde mannenwereld waar nieuwkomers in het algemeen en vrouwelijke nieuwkomers in het bijzonder hard op hun plek gewezen worden. Er volgen wat nare anecdotes van onvervalsd seksisme. Wat ook niet helpt is dat deze week een wet over het ter beschikking stellen van anticonceptie via de health insurance is afgestemd in het Congres (overigens een wetsvoorstel dat door een commissie bestaande uit louter mannen was voorbereid). Onderwijzers op middelbare scholen mogen in sommige staten – bij wet – alleen vertellen dat de enige manier om niet zwanger te worden is, die van onthouding is.  Ook abortus staat weer hevig ter discussie: in de staat Virginia mag abortus alleen als vrouwen eerst een verplichte echo ondergaan waarin ze de vrucht kunnen zien en horen….  De herziening van de Wet Ending Violence against Women en het bijbehorende budget (moet elke 5 jaar door het Congres) heeft nog onvoldoende stemmen voor groen licht. Er wordt nog stevig onderhandeld over sommige amendementen. 

Amerika is een aartsconservatief land en ik snap nu weer beter waarom de vrouwenzaak en het feminisme hier zulke hartstochtelijke woordvoerders heeft (daar waar ik mezelf betrapte op Europees denken: kan het niet makkelijker, moderner?): het gaat weer echt om basale vrouwenrechten als ‘baas over eigen buik’ en gelijke behandeling.  Rosie stroop je mouwen op! Let’s go girl! You can do it!

 

Rosie the Riveter staat model voor alle vrouwen die tijdens de 2e Wereldoorlog het werk oppakten van de mannen die naar Europa gingen om te vechten.

 

mrt
02
Filed Under (Geen categorie) by on 02-03-2012

woensdag 29 februari/donderdag 1 maart

Daar stond ik dan, met tranen in mijn ogen te swingen op I will Survive van Gloria Gaynor, die life op het podium 1500 zingende en dansende vrouwen tegemoet zong. Wat een energie. Wat bijzonder.  Wat een kado. De conferentie is nu echt afgelopen. Ik heb niet vaak meegemaakt dat het zo makkelijk was om verbinding te maken met andere deelnemers: zoveel openheid, warmte en vrolijkheid. Overal zie je omhelzingen en ook ik voel de neiging om iedereen een lange ‘hug’ te geven. 

 

Ik had gisteren te weinig tijd en energie om nog wat te schrijven, wat highlights: de workshop over het bespreken van huiselijk geweld op de werkvloer  gaf veel stof tot nadenken. In Canada zijn ondernemingen bij wet verplicht aandacht te besteden aan dit onderwerp en hun medewerkers te trainen in het signaleren van huiselijk geweld: er is veel ziekteverzuim vanwege huiselijk geweld en ook tussen medewerkers onderling kan het er heftig aan toe gaan (overmatig controlerend gedrag). In Canada zijn inmiddels mooie trainingsprogramma’s ontwikkeld waarin ‘werknemers letten op c.q. zorgen voor elkaar’ de culturele norm wordt en werknemers te leren hoe te handelen als ze signalen van huiselijk geweld bij hun collega’s zien. Ook opvallend is dat tijdens de conferentie veel interesse is voor de rol en de positie van mannen – toen ik in een workshop iets over de gezinsbenadering van het Oranje Huis vertelde werd ik door velen ‘besprongen’ en de workshop van Aleid en Essa daarover was een groot succes. Aleid vertelde dat dit een groot verschil is ten opzichte van vier jaar geleden, waar op de 1e Wereldconferentie vooral het feministisch perspectief aan de orde kwam en ‘mannen’ bijna een no-go area waren. We komen er wel.

Maar: gisteren werden we ook getrakteerd op een ‘special guest’…de spanning werd langzaam opgebouwd, de beveiliging opgevoerd, we mochten niet meer naar de wc. Hillary Clinton??? Ik hoopte het zo, maar nee, die was  in het buitenland. Obama zelf (altijd mikken op het hoogste)? Nee, vast niet. Joe Biden dan? Hij schreef de Violence Against Women Act van 1994, en is sindsdien altijd pleitbezorger gebleven. Tromgeroffel.. en dan die muziek: ‘Don’t Stop Thinking about Tomorrow’ . Onder werkelijk uitzinnig gegil werd binnengehaald de 42nd President of The United States Mister……Bill Clinton! Een oude man klom op het podium.

Hij was in de buurt, zei hij, op de conferentie over innovatie in de energiesector, die ook in dit hotel gehouden wordt. En het duurde bizar genoeg even voordat hij de connectie met ons had gemaakt. Gelukkig doet zijn Hillary als Minister van Buitenlandse Zaken en hun gezamenlijke Clinton Foundation nog veel goed in de wereld van empowerment van meisjes en vrouwen, dus het applaus was zeker verdiend. Maar zijn charisma is hij wel kwijt..  Uiteindelijk kregen we Hillary ook: op videoscherm, niet life, sprak ze ons toe (sorry voor de onscherpe foto).