mrt
07

San Diego Family Justice Center

Filed Under (Geen categorie) by on 07-03-2012

 

San Diego 5 en 6 maart 2012

Er was even een pauze in de berichtgeving omdat de internetverbinding in ons hotel erg slecht was. Dit was helemaal vervelend, omdat de skypeverbinding met thuis ook slecht werkte en ik de verjaardag van mijn zoon Jasper slechts heel kort kon ‘bijwonen’. Grmbl. Maar goed, vandaag vliegen we naar San Francisco en gebruik ik de vlucht van anderhalf uur om jullie te berichten over onze ervaringen in San Diego en hopelijk heeft ons hotel daar een betere verbinding. Ik voeg ook wat foto’s toe aan mijn vorige reisverhaal over mijn reisgenoten. Altijd leuk om wat gezichten te zien!

Het programma in San Diego zat overvol, maar was van begin tot eind ontzettend interessant, omdat we echt een kijkje kregen in de praktijk van hulp aan slachtoffers van huiselijk geweld. Ik wijd er meteen maar twee reisverhalen (dus zie ook de hierop volgende!)

De Alliantie van Family Justice Centers is de organisatie die in 2006 is opgericht om het Family Justice Center model van San Diego (waarover later meer) over heel de VS en de wereld uit te rollen, omdat er wereldwijd veel belangstelling voor is. Ze geven voorlichting, adviseren in trajecten en bieden trainingen. We kregen een mooie presentatie met de highlights van de ontwikkeling van het Family Justice Center in San Diego: een plek waar alle hulp die slachtoffers van huiselijk geweld nodig hebben verzameld is in één gebouw. Een ‘ one-stop-shop’ met politie, justitie, artsen, maatschappelijk werk, therapeuten, kinderwerk, juridische hulp, schuldhulp, sollicitatietraining, ondersteuning in het vinden van een huis of een baan. Ontstaan nadat in kaart gebracht was welke hulp een slachtoffer van huiselijk geweld nodig heeft en men tot eigen schrik tot de conclusie kwam dat je iemand in crisis niet kunt vragen zelf een weg te vinden in deze doolhof aan voorzieningen. Daarom: alle hulp onder een dak. In de loop der tijd zijn op diverse plekken in de VS en in de wereld verschillende varianten ontstaan – het is afhankelijk van de regionale situatie wie een Family Justice Center leidt en welke samenwerkingspartners/diensten in het gebouw vertegenwoordigd zijn. 

In de middag bezochten we het Family Justice Center zelf, prachtig centraal gelezen. Een plek waar de sfeer zo ‘ welkom’ mogelijk is gemaakt (maar tot mijn verbazing je buiten op het gebouw niet kunt zien dat het daar zit – ik moet nog navragen waarom dat is). We kregen een rondleiding door het gebouw, langs allerlei disciplines die ons kort iets vertelden over hun werk. Het is een verzamelgebouw van 27 verschillende hulpdiensten. Het was echt indrukwekkend en inspirerend. Er is therapeutische hulp voor slachtoffers (40 sessies! Gefinancierd uit het slachtofferfonds van justitie) en voor kinderen. Toch waren er – natuurlijk – ook zaken die mijn soms kritische geest prikkelden. Zo is iedere hulpdienst zelf verantwoordelijk voor het verwerven van geld om hun werk te doen. Als dat niet lukt (en het is hier niet vanzelfsprekend dat de overheid financiert – feitelijk is de enige zekere bijdrage van de overheid de financiering van het gebouw en de inzet van de politie), dan is dat het einde van die dienst. En dat komt regelmatig voor. Ook staat het model van San Diego onder leiding van de politie. Dit betekent in de praktijk dat de diensten van de Family Justice Center alleen beschikbaar zijn voor slachtoffers die bereid zijn om aangifte te doen of minimaal een melding te maken (uiteindelijk leidend tot een aangifte). In California is de politie bij wet verplicht om iedere melding te onderzoeken en te vervolgen. Slachtoffers die dat niet willen, worden verwezen naar hulp elders. Dit is ook de reden dat plegers van huiselijk geweld niet terecht kunnen in het Family Justice Center voor hulp: feitelijk is het verhaal van een pleger al voldoende om hem (of haar) te arresteren. Vrijwillige hulp voor plegers en gezinsgerichte hulp is niet beschikbaar.

Maar goed, dan toch een overzicht van de imposante resultaten sinds de start van het Family Justice Center: het aantal huiselijk geweld moorden is gedaald van 30 in 1985 tot  3  in 2011 (en ook in andere delen van het land is een hele sterke daling van het aantal moorden zichtbaar na opening van het family justice center). Het aantal geholpen vrouwen (soms mannen) is spectaculair gegroeid. Het aantal zaken dat echt naar de rechtbank moet (en niet eerder afgehandeld kan worden) is scherp gedaald, omdat bewijsvoering sneller rond is. Het komt ook minder vaak voor dat het slachtoffer geen aangifte wil doen. En natuurlijk zorgt de samenwerking ervoor dat alle organisaties hun werk veel beter en sneller op elkaar afstemmen. De lijnen zijn kort.

In Nederland wordt gedacht over de introductie van Family Justice Centers. Het is zeker een model dat de moeite waard is om te onderzoeken, het inspireerde mij in ieder geval en bracht mij op allerlei ideeen.

Het volgende bezoek was aan de rechtbank, waar we werden ontvangen door rechter July Myers. (helaas waren de foto’s van haar erg onscherp, vandaar alleen een plaatje van de rechtszaal waar we zaten, ook bijzonder. Op de gang allemaal banken waar mensen wachten op hun zitting, net Law and Order). Zij vertelde op zeer integere en genuanceerde wijze wat de mogelijkheden en onmogelijkheden zijn om een slachtoffer van huiselijk geweld te beschermen, welke instrumenten tot haar beschikking staan en hoe het strafrecht probeert samen te werken met jeugdrecht (kinderbeschermingsmaatregelen) en familierecht (echtscheidingen, voogdijregelingen). In het strafrecht wordt gewerkt met een jurysysteem, in de andere rechtsdisciplines oordeelt de rechter zelf. De zaken die de rechtbank bereiken zijn meestal de zaken waar de bewijsvoering rond is en de plegers snel schuld bekennen. Ze kunnen een straf opgelegd krijgen tussen de 6 maanden en 1 jaar, met het verplicht volgen van een huiselijk geweld programma voor plegers. Alleen bewezen fysieke mishandeling en stalking kan bestraft worden. Voor het grijze gebied van psychische en emotionele mishandeling, isolatie of opsluiting, zijn geen wetten beschikbaar, dus ook geen bescherming of veroordeling. Een slachtoffer moet verschijnen in de rechtzaak tegen de pleger. Als het slachtoffer zwijgt (niet durft) kan de rechter niets anders doen dan de pleger vrijpleiten. De pleger, die zichzelf moet verdedigen tegen de aanklacht van zijn (ex)partner, heeft bij wet recht op een advocaat. In zaken van huiselijk geweld is daarom besloten om ook het slachtoffer recht te geven op juridische ondersteuning/een advocaat. Ik weet eigenlijk zelf niet eens zo goed hoe dat in Nederland geregeld is, maar ik denk vergelijkbaar (ik moet m’n zusje die rechter is maar eens vragen!).

 (inmiddels ben ik aangeland in San Francisco en heb ik vanmiddag al uitgebreid door de stad gewandeld. Wat een stad, nog leuker en toegankelijker dan New York – en natuurlijk helpt de zon en de temperatuur, ca. 18 graden, ook!)  

 



Comments are closed.